Baiboly Katolika (MBC)

Lohateny ankapobeny

1 Ohabolan’i Salômôna, zanak’i Davida mpanjakan’i Israely:

2 hahalalana ny fahendrenaamam-pahaizana,

hahafantarana ny lahateny misy saina;

3 hahazoana fampianarana mazava,

ny fahamarinana, ny rariny, ary ny hitsiny;

4 hanomezam-pahafantarana ny kely saina,

ary fahalalana sy fandinihana ho an’ny tanora.

5 Aoka hihaino ny hendry, dia hitombo fahalalana izy;

ary ny manan-tsaina, hahalala torohevitra feno fahamalinana,

6 dia ho fantany ny ohabolana aman-teny saro-pantarina,

ny oha-teny sy ny ankamantatry ny olon-kendry.

7 Ny fahatahorana an’i Iaveh no fiandohan’ny fahendrena;

fa ny adalamanamavo ny fahendrena amam-pianarana.

Ny hendry: Aza miaraka amin’ny olon-dratsy

8 Anaka, henoy ny fampianaran-drainao,

ary aza arianao ny fanoroan-dreninao,

9 fa fehiloha tsara tarehy amin’ny lohanao izany,

ary ravaka ho an’ny vozonao.

10 Anaka, raha misy mpanota mitady hanambosy anao,

aza mety mankasitraka ianao.

11 Raha izy ireo manao hoe: «Avia hiaraka aminay;

aoka hanotrika handatsa-dra isika;

aoka isika hamela-pandrika fotsiny izao amin’ny tsy manan-tsiny.

12 Aoka hitelina azy velona isika, hoatra ny Seoly;

hanao azy telomoka, toy ireo midina any an-davaka.

13 Fa hahazo fananana sarobidy isan-karazany isika,

hofenointsika babo ny tranontsika;

14 hahazo ny anjaranao miaraka aminay ianao amin’ny filokana;

kitapo iray ihany no hiombonantsika rehetra.»

15 Aza mandeha miaraka aminy eny an-dalana, anaka,

avilio ny tongotrao tsy ho amin’ny sakeli-dalany;

16 fa mihazakazaka ho amin’ny ratsy ny tongony;

ary midodododo handatsa-dra izy ireo.

17 Velarim-poana anefa ny fandrikaharato,

raha eo imason’ny zava-manana elatra;

18 izy ireo koa dia ny rany ihany no anaovany otrika,

ny ainy ihany no hamelarany fandrika.

19 Izany no lalan’ny olona rehetra fatra-pila harena;

fa ny tombom-pihariana maharesy an’izay mitana azy.

Ny fahendrena: Teny ho an’ny tsy miraharaha

20 Miantso mafy eny an-dalam-be ny fahendrena;

manandra-peo any amin’ny kianja izy.

21 Mitory eo am-pihaonan-dalana maresaka izy;

milaza ny teniny izy eo am-bavahady sy eny an-tanàna manao hoe:

22 «Mandra-pahoviana, ry kely saina, no hitiavanareo ny fahakelezan-tsaina?

Mandra-pahoviana no hifalian’ny mpananihany amin’ny fananihaniana,

ary hankahalan’ny adala ny fahaizana?

23 Mitodiha ianareo hihaino ny fananarako,

dia indro haidiko ao aminareo ny fanahiko,

hampahafantariko anareo ny teniko.

24 Noho izaho miantso anefa, fa lavinareo,

noho izaho mamela-tanana, fa tsy misy mitandrina,

25 noho ianareo tsy manahy ny saina atolotro rehetra,

ary tsy tianareo akory ny fananarako:

26 dia izaho kosa hihomehy anareo tra-pahoriana,

hananihany anareo raha avy izay zava-mahatahotra anareo,

27 raha avy hamely anareo, toy ny rivo-doza, ny zava-mahatahotra,

raha hanarona anareo, toy ny tafio-drivotra ny loza,

raha hianjeràm-pahoriana amin’ahiahy ianareo.

28 Amin’izay izy ireo hiantso ahy fa tsy hovaliako,

hitady ahy fa tsy hahita ahy,

29 satria izy ireo nankahala ny fahaizana,

ka tsy naniry ny fahatahorana an’i Iaveh;

30 satria tsy nandray ny saina natolotro,

ary tsy nanao ho zavatra ny fananarako rehetra,

31 dia hihinana ny vokatry ny lalany izy,

sy hivoky ny saim-pantatry ny tenany.

32 Fa ny faniasiavan’ny tsy mahalala no mamono azy,

ary ny tokin’ny tsy misy saina no mahavery azy.

33 Fa izay mihaino ahy kosa handry feizay;

ho velona amim-piadanana izy fa tsy hatahotra ny loza.»

Ny Fahendrena manafaka amin’ny fiarahana amin’ny ratsy

1 Anaka, raha mandray ny tenikoianao,

ary mitana ny didiko ao aminao,

2 mampandry sofina tsara hihaino ny fahendrena ianao,

ka mampiròna ny fonao ho amin’ny fahalalana;

3 eny, raha miantso ny fahamalinana ianao,

ka manandra-peo amin’ny fahafantarana,

4 raha mikaroka azy toy ny fikaroka volafotsyianao,

ka mandalina azy toy ny fihady rakitra;

5 dia ho azonao an-tsaina ny fahatahorana an’i Iaveh,

ary ho hitanao amin’izany ny fahalalana an’Andriamanitra.

6 Fa i Iaveh no manome ny fahendrena;

avy amin’ny Vavany no ivoahan’ny fahaizana amam-pahamalinana.

7 Mitahiry ny fahasambarana ho an’ny olona mahitsy fo izy,

ary ampinga ho an’izay mandeha amin’ny fahalavorariana.

8 Miaro ny sakeli-dalan’ny fahamarinana izy,

miambina ny lalan’izay miraiki-po aminy.

9 Amin’izay dia ho fantatrao ny fahamarinana sy ny rariny,

ary ny hitsiny mbamin’ny lalana rehetra ho amin’ny tsara.

10 Rehefa tonga ao am-ponao ny fahendrena,

ka hankafizin’ny fanahinao ny fahaizana,

11 dia hitandrina anao ny fisainana,

ary hiambina anao ny fahalalana,

12 mba hanafaka anao amin’ny lalan’ny ratsy fanahy,

amin’ny olona manao resaka ratsy,

13 amin’izay miala amin’ny lala-mahitsy,

ka mizotra amin’ny lalana maizina;

14 ary ny manao ratsy no ifaliany

sy izay faharatsiana mihoa-pampana no iravoravoany;

15 sakeli-dalana miolikolika no alehany

ary lalana miolakolaka no ombany;

16 hanafaka anao amin’ny vehivavy efa an’ny hafa,

amin’ny vehivavy efa an’olon-kafa izay manao teny mandrobo,

17 izay mandao ny naman’ny fahatanorany,

sy manadino ny fanekeny amin’ny Andriamaniny;

18 fa efa miraika ho amin’ny fahafatesana izy sy ny tranony,

ary mankany amin’ny afobe ny lalany;

19 tsy misy miverina izay rehetra mandeha aminy,

tsy misy mahita ny lalan’ny fiainana intsony na dia iray aza.

20 Dia handeha amin’ny lalan’ny olona tsara fanahy ianao,

ary hifikitra amin’ny lalan’ny marina.

21 Satria ny olo-mahitsy fo no honina amin’ny tany,

ary ny olo-marina no ho tafatoetra eo.

22 Fa ny ratsy fanahy kosa hofongorana amin’ny tany,

ary ny mpivadika hongotana hiala eo.

Fomba hahazoana ny Fahendrena

1 Anaka, aza manadino ny fanoroako,

ary tanonao am-ponao ny didiko.

2 Fa izany no hahazoanao andro lava

aman-taona hiainana sy hiadanana.

3 Aoka tsy hiala aminao ny famindram-po amam-pahamarinana,

fa ataovy fehivozona izany ary sokiro ao amin’ny latabatry ny fonao.

4 Dia hahita fitia sy hanana ny fahendrena marina ianao,

eo imason’Andriamanitra sy ny olombelona.

5 Matokia an’i Iaveh amin’ny fonao rehetra

fa aza miankina amin’izay sainao ihany.

6 Mihevera azy amin’ny lalanao rehetra,

dia hanarina ny sakeli-dalanao Izy.

7 Aza manao anao ho hendry eo imasonao,

fa matahora an’i Iaveh ary mialà amin’ny ratsy.

8 Fahasalamana ho an’ny vatanao izany,

ary famelombelomana ho an’ny taolanao,

9 Manomeza voninahitra an’Andriamanitra amin’ny fanananao,

sy amin’izay voaloham-bokatrao rehetra.

10 Dia ho feno hipokipoka ny fitoeram-bokatrao,

ary hihoatra ny fandomana azy ny divainao vaovao.

11 Anaka, aza manamavo ny fananaran’i Iaveh,

ary aza mankahala ny famaizana ataony.

12 Fa izay tian’i Iaveh no faiziny,

toy ny ataon’ny ray amin’ny zanaka malalany.

Hafalian’ny olon-kendry

13 Sambatra ny olona nahita ny fahendrena,

sy izay olona nahazo ny fahalalana.

14 Fa aleo mahazo izany toy izay mahazo volafotsy;

aleo manana izany toy izay manam-bolamena madio.

15 Sarobidy noho ny voahangy izy,

ary tsy misy mitovy aminy izay firavakao rehetra.

16 Andro lavaiainana no eo an-tanany ankavanana,

harena amam-boninahitra no eo an-tanany ankavia.

17 Lala-mahafinaritra ny lalany,

fiadanana avokoa ny sakeli-dalany rehetra.

18 Hazon’aina izy ho an’izay mambabo azy,

ary sambatra izay mifikitra aminy.

19 Ny fahendrena no nanorenan’i Iaveh ny tany,

ny fahalalana no nampitoerany ny lanitra.

20 Fahaizany no nivakian’ny hantsana,

sy ampitetevan’ny rahona ny ando.

21 Anaka, aoka tsy hiala eo imasonao

fa tano ny fahendrena amam-pisainana;

22 fa aina ho an’ny fanahinao izany;

ary haingo ho an’ny vozonao.

23 Dia hizo-dalana aman-toky ianao;

ary tsy ho tafintohina ny tongotrao.

24 Mandry ianao tsy hanan-tahotra

tafandry indray ho mamy tori-maso.

25 Tsy hisy hatahorana na ny fampatahorana tonga tampoka,

na ny famelezana avy amin’ny ratsy fanahy.

26 Satria i Iaveh no ho tokinao;

ary hiaro ny tongotrao amin’ny fandrika rehetra izy.

27 Aza mandà ny hanao soa amin’izay tokony hanaovana izany,

raha mbola azonao atao koa ny manao izany aminy.

28 Aza manao amin’ny namanao hoe: «Mandehana ka miverena;

rahampitso aho manome», raha azonao atao ny manome eo noho eo.

29 Aza misaina hanisy ratsy ny namanao,

rehefa mitoetra mibonaika eo anilanao izy.

30 Aza mifanditra foana aman’olona,

raha tsy nahavita ratsy taminao izy.

31 Aza mialona izay olona mpanao an-keriny,

na mifidy izay lalana hombàny kely akory;

32 satria halan’i Iaveh ny olon-dratsy fanahy

fa izay mahitsy fo no hifankazarany indrindra.

33 Ny ozon’i Iaveh dia ao an-tranon’ny ratsy fanahy;

fa ny fonenan’ny marina kosa omeny tso-drano.

34 Mananihany izay mpananihany Izy;

ary manome fahasoavana izay manetry tena.

35 Anjaran’ny hendry ny voninahitra;

fa ny adala kosa, fahafaham-baraka no anjarany.

Ny fidîn’ny Fahendrena

1 Henoy, anaka, ny anatry ny ray,

ary mitandrema mba hahazo fahalalana,

2 fa fampianarana soa no omeko anareo;

aza mahafoy ny fampianarako.

3 izaho koa dia zanaka ho an’ikaky fahizay,

zanaka tokanasy feno fitiavana teo anilan’ineny.

4 Dia notoroany sy nataony hoe:

«Aoka ny fonao hitana ny teniko;

tandremo ny didiko dia ho velona ianao.

5 Mahazoa ny fahendrena, mahazoa ny fahalalana;

aza hadinoinao ny tenin’ny vavako, ary aza mivily miala amin’izany.

6 Aza mahafoy azy fa harovany ianao;

tiavo izy fa hitahiry anao.

7 Izao no fiandohan’ny fahendrena: mahazoa ny fahendrena;

izay rehetra anananaoamidio hahazoana ny fahalalana.

8 Tombano ho ambony vidy izy, fa hanandratra anao;

fihino tsara, fa ho tonga voninahitrao izy.

9 Hasiany fehiloha mahafinaritra ny lohanao;

horavahany satroboninahitra tsara indrindra ianao.»

10 Henoy, anaka, ary raiso ny teniko,

dia hihamaro ny taona hiainanao.

11 Manoro anao ny lalam-pahendrena aho,

mitarika anao amin’ny sakeli-dalan’ny fahitsiana.

12 Raha mandeha ianao tsy ho ety lalana,

raha mihazakazaka tsy ho tafintohina.

13 Tano ny fahalalana ka aza avela;

raketo izy fa fiainanao.

14 Aza miditra ny sakeli-dalan’ny ratsy fanahy,

ary aza mizotra amin’ny lalan’ny olon-dratsy.

15 Halaviro izany fa aza lalovana akory;

mivilia ianao, dia mizora.

16 Fa tsy matory tsy nahefa ratsy ireny;

ary tsy mahita tory tsy nahalavo olona;

17 Mofom-paharatsiana no fihinany,

divaim-pahalozàna no fisotrony,

18 Toy ny fihiratry ny andro maraina ny lalan’ny marina,

ka mitombo hazavana hatramin’ny fiposahan’ny andro.

19 Fa toy ny haizina kosa ny lalan’ny ratsy fanahy,

ka tsy tazany akory izay hanafintohina azy.

20 Anaka, tandremo ny teniko,

mampandria sofina amin’ny lahateniko.

21 Aza avela hanalavitra ny masonao izy,

fa tahirizo ao anatin’ny fonao.

22 Satria aina ho an’izay mahazo azy izany,

ary fahasalamana ho an’ny vatany manontolo.

23 Tandremo mihoatra noho ny zavatra rehetra ny fonao;

fa avy ao aminy no iavian’ny loharanon’aina.

24 Ampanalaviro ny vavanao ny teny misafelika;

ary ampanalaviro ny molotrao ny zavatra tsy marina.

25 Aoka ny masonaohahitsy fijery,

ary ny hodi-masonaohanitsy eo anoloanao.

26 Ataovy marina ny alehan’ny tongotrao,

ary aoka ho mahitsy ny lalanao rehetra.

27 Aza mivily miankavanana na miankavia;

ary esory amin’ny ratsy ny tongotrao.

Halaviro ny vehivavy an’olon-kafa; ifikiran’ny hendry ny tena fitiavana

1 Anaka, tandremo izao fahendreko izao,

ary mampandria sofina amin’izao fahalalako izao;

2 mba hitahirizanao ny fisainana,

sy haharetan’ny molotrao amin’ny fahalalana.

3 Fa mitete tantely ny molotry ny vehivavy an’olon-kafa,

ary mamy noho ny diloilo ny vavany.

4 Nefa ny farany mangidy toy ny absinta,

maranitra toy ny sabatra roa lela.

5 Midina ho any amin’ny fahafatesana ny tongony;

mamantana ho any amin’ny Seoly ny diany.

6 Tsy mandinika ny lalan’ny fiainana,

fa manjenjena tsy mahalala izay halehan’ny diany akory izy.

7 Koa ankehitriny mihainoa ahy ianareo, anaka,

ary aza mihataka amin’ny teny aloaky ny vavako.

8 Hampanalaviro azy ny lalanao,

aza akekezinao ny varavaran’ny tranony.

9 fandrao dia atolotrao ny hafa ny tsara indrindra

amin’ny andron’ny fahatanoranao,

ary atolotrao ny tompo masiakany taonanao;

10 fandrao dia olon-kafa no hivoky amin’ny fanananao,

ary hifindra any an-tranon’ny sasany ny vokatry ny asanao;

11 fandrao dia mitoloko ianao any am-parany,

rehefa avy izay hahalevonan’ny nofonao amam-batanao;

12 ka hanao hoe: «Naninona re aho no nankahala famaizana,

ary naninona re ny foko no nanamavo fananarana?

13 Naninona re aho no dia tsy nihaino ny feon’ny mpampianatra ahy,

ka tsy nampandry sofina tamin’ireo nampianatra ahy?

14 Efa saiky tonga tamin’ny fara fahoriana aho,

teo afovoan’ny vahoaka sy ny fiangonana.»

15 Ny rano avy amin’ny lavaka famorian-dranonao no sotroy,

ny rano mandeha avy amin’ny fantsakanao.

16 Tsy hipariaka any ivelany anie ny loharanonao;

ary tsy handeha any amin’ny kianja anie ny sakeli-dalanao!

17 Aoka ho anao irery izy,

fa aza iombonana amin’ny hafa.

18 Hosoavina anie ny loharanonao,

ary ny vadin’ny fahatanoranaono ataovy fifalianao.

19 Fa serfa vavy mahatehotia izy ary gazela mahafinaritra,

ka aoka ny hasoany hiravoravoanao lalandava,

ary ho raiki-pitia azy mandrakariva ianao!

20 Ahoana no ho raiki-pitia vehivavy an’olon-kafa ianao, anaka,

ka hanohona izay tratran’olon-tsy fantatra?

21 Fa eo imason’i Iaveh ny lalan’ny olombelona,

dinihiny avokoa ny lalany rehetra.

22 Ny ratsy fanahy mihitsoka amin’ny ratsy nataony,

ny famatoran’ny fahotany ihany no maningotra azy;

23 Ho faty noho ny tsy fahazoany famaizana izy,

ary ho voafitaky ny hadalany tafahoatra.